Opdracht 2 - Aanmaken van een virtuele machine (macOS met Apple Silicon)

Deze handleiding is enkel bedoeld voor studenten die een Mac met Apple Silicon hebben. Andere studenten kunnen de VM's zoals beschreven in de cursus Operating Systems maken.

Doel

In deze opdracht leer je hoe je een hypervisor (UTM) installeert en een nieuw besturingssysteem (Ubuntu) in een virtuele machine installeert.

Na het voltooien van deze opdracht kan je:

• UTM installeren op een fysiek apparaat
• Een nieuwe virtuele machine aanmaken in UTM
• Een besturingssysteem (bijvoorbeeld Ubuntu) handmatig installeren

Situering

Voor het praktische gedeelte van de cursus Operating Systems werken we met virtuele machines (VMs). Als hypervisor kiezen we binnen de opleiding voor VirtualBox, omdat deze gratis, open source en beschikbaar is voor verschillende platformen (macOS (beperkt voor Apple Silicon), Windows, Linux...).

Op Apple Silicon Macs kan je echter niet alle benodigde virtualisatiefuncties uit de opleiding gebruiken met VirtualBox. Apple Silicon-processoren gebruiken de ARM-architectuur. De virtuele harde schijf die andere studenten in opdracht 2 downloaden, is gemaakt voor de x64-architectuur. VirtualBox kan dit (nog) niet stabiel emuleren op macOS.

UTM is daarentegen speciaal ontworpen om optimaal te presteren op Apple Silicon, waardoor het een betere keuze is voor het draaien van virtuele machines op deze Macs. Bovendien kan Windows Server niet draaien in VirtualBox op macOS, omdat VirtualBox (op Apple Silicon) geen stabiele x86-emulatie aanbiedt. UTM kan dit wel, waardoor het mogelijk is om Windows Server te draaien op een Mac met Apple Silicon.

Voorbereiding

Download alvast een ISO van Ubuntu ARM via https://cdimage.ubuntu.com/noble/daily-live/current/noble-desktop-arm64.iso.

Merk op dat we hier een ARM-versie van Ubuntu downloaden. We kunnen ook een x86-versie downloaden, maar dan moeten we die architectuur emuleren in UTM, wat trager is dan een ARM-architectuur draaien op een ARM-processor.

Installatie van UTM

1. Download UTM via https://mac.getutm.app/.
2. Open het gedownloade bestand en sleep UTM naar de map Programma's.
3. Wacht tot de Ubuntu ISO volledig gedownload is.

Virtuele machine maken

1. Open UTM.

2. Klik op + om een nieuwe VM te maken. Kies voor Virtualize in het pop-up venster.

   

3. Kies vervolgens voor Linux.

   

4. Kies de volgende hardware-instellingen:

   • Memory: Minimaal 4 GB
   • CPU Cores: Minimaal 2
   • Je kan meer RAM en CPU's toewijzen, maar geef nooit meer dan de helft van je fysieke geheugen en CPU's aan een VM.

   

5. Selecteer het gedownloade ISO-bestand door op Browse te klikken naast Boot ISO Image. Klik op Continue om verder te gaan.

   

6. Kies de standaardgrootte van de harde schijf. Klik op Continue om verder te gaan.

   

7. Je kan optioneel een gedeelde map instellen. Klik op Continue om verder te gaan.

8. Geef de virtuele machine een naam (bijvoorbeeld "OS Ubuntu 24.04") en klik op Save.

   

Installatie van Ubuntu

1. Start de VM door op het play-icoon te klikken naast de VM in het linkermenu van het hoofdscherm.

2. Selecteer Try or Install Ubuntu in het opstartmenu van de Ubuntu ISO.

   

3. Volg de stappen van de Ubuntu-installatiewizard om Ubuntu te installeren. Kies de volgende instellingen:

   • Taal: vrij te kiezen
   • Toetsenbord: Belgisch
   • Account:
     • Uw naam: osboxes
     • Gebruikersnaam: osboxes
     • Wachtwoord: osboxes.org
     • Vereis wachtwoord om in te loggen: uitvinken
   • Verder kan je de standaardinstellingen behouden.

4. Wanneer de installatie klaar is, kan je de VM herstarten.

   

5. Je zal merken dat de VM de CD-ROM niet kan uitwerpen. Klik op het CD-icoon rechtsboven in het UTM-venster en kies bij de ISO-opties voor Eject. Druk daarna op Enter om de VM te herstarten.

   

6. Na de installatie ben je automatisch ingelogd. Volg de welkomstwizard. Sla de optie "Ubuntu Pro" over en kies ervoor om geen data te delen. Voltooi vervolgens de wizard.

Configureren van de VM

Als laatste stap passen we een aantal instellingen van de virtuele machine aan, zodat deze eenvoudiger te gebruiken is.

• Om te voorkomen dat de virtuele machine vergrendelt wanneer je even niet actief bent, schakelen we de screen lock en een paar gerelateerde instellingen uit. Open hiervoor de instellingen van Ubuntu en ga naar Privacy & Security > Screen Lock. Schakel daar de screen lock uit en zorg ervoor dat de virtuele machine nooit het scherm uitschakelt.

• Om te voorkomen dat Ubuntu automatisch updates uitvoert, schakelen we updates op de achtergrond uit. Voer hiervoor de volgende commando's uit in de terminal:

sudo systemctl stop unattended-upgrades
sudo apt-get purge -y unattended-upgrades

VM afsluiten

Om de virtuele machine af te sluiten, klik je rechtsboven op de icoontjes en vervolgens op het power-icoon > Shut Down > Shut Down.

Als alternatief kan je linksboven op de pauze-knop klikken. Op die manier pauzeer je de VM in plaats van deze volledig af te sluiten. Dit kan handig zijn als je snel verder wil werken in de VM zonder deze helemaal opnieuw te moeten opstarten.

Gebruik nooit het power-off icoon in UTM om de VM af te sluiten, omdat dit kan leiden tot dataverlies of corrupte bestanden in de VM.